Thông tư 90/2026/TT-BTC: Điểm mới về thay đổi thông tin đăng ký thuế hộ kinh doanh từ 01/07/2026

Từ ngày 01/07/2026, Thông tư 90/2026/TT-BTC chính thức có hiệu lực, sửa đổi, bổ sung một số quy định của Thông tư 86/2024/TT-BTC về đăng ký thuế. Trong đó, nhiều nội dung mới liên quan đến thay đổi thông tin đăng ký thuế hộ kinh doanh, chuyển địa điểm kinh doanh, thay đổi chủ hộ và đăng ký người phụ thuộc được bổ sung theo hướng đơn giản hóa thủ tục, tạo thuận lợi cho người nộp thuế.

Nếu hộ kinh doanh đang có kế hoạch thay đổi thông tin đăng ký thuế sau ngày 01/07/2026, dưới đây là những điểm mới quan trọng cần nắm rõ.

Thông tư 90/2026/TT-BTC bổ sung quy định về đăng ký người phụ thuộc

Một trong những điểm mới đáng chú ý của Thông tư 90/2026/TT-BTC là hướng dẫn cụ thể hồ sơ thay đổi thông tin đăng ký thuế liên quan đến người phụ thuộc.

Trường hợp đăng ký tăng người phụ thuộc

Nếu người phụ thuộc chưa có mã số thuế, người nộp thuế thực hiện đăng ký cấp mã số thuế theo quy định.

Nếu người phụ thuộc đã có mã số thuế, chỉ cần:

Nộp hồ sơ thay đổi thông tin đăng ký thuế;
Kèm hồ sơ chứng minh người phụ thuộc theo quy định của pháp luật về thuế thu nhập cá nhân.

Trường hợp giảm người phụ thuộc

Người nộp thuế thực hiện kê khai nội dung kết thúc giảm trừ gia cảnh trên hồ sơ thay đổi thông tin đăng ký thuế.

Chỉ đăng ký một lần

Theo quy định mới, mỗi người phụ thuộc chỉ phải đăng ký và nộp hồ sơ chứng minh một lần trong suốt thời gian được tính giảm trừ gia cảnh.

Khi chuyển nơi làm việc, người lao động chỉ cần cung cấp hồ sơ xác nhận người phụ thuộc cho đơn vị chi trả thu nhập mới mà không phải đăng ký lại.

Đây là nội dung chưa được quy định cụ thể tại Thông tư 86/2024/TT-BTC.

Bỏ yêu cầu hoàn thành nghĩa vụ thuế trước khi chuyển địa điểm kinh doanh

Một thay đổi đáng chú ý khác là bãi bỏ điều kiện hoàn thành nghĩa vụ thuế trước khi chuyển địa điểm kinh doanh sang cơ quan thuế quản lý khác.

Theo đó, trường hợp hộ kinh doanh thay đổi địa chỉ làm thay đổi cơ quan thuế quản lý trực tiếp:

Không còn phải hoàn thành toàn bộ nghĩa vụ thuế trước khi thực hiện thủ tục;
Cơ quan thuế không căn cứ điều kiện này để ban hành Thông báo chuyển địa điểm theo mẫu quy định.

So với quy định trước đây tại Thông tư 86/2024/TT-BTC, điểm mới này giúp rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ và giảm thủ tục hành chính cho hộ kinh doanh.

Bổ sung quy trình kiểm tra trước khi chuyển địa điểm

Thông tư 90/2026/TT-BTC bổ sung quy trình xử lý đối với các trường hợp hồ sơ thuộc diện phải kiểm tra trước khi chuyển địa điểm kinh doanh.

Theo đó:

Trong 02 ngày làm việc kể từ ngày tiếp nhận hồ sơ, cơ quan thuế phải gửi thông báo cho người nộp thuế;
Thông báo được thực hiện theo Mẫu số 42/TB-ĐKT;
Nội dung thông báo phải ghi rõ thời gian dự kiến kiểm tra.

Quy định này góp phần nâng cao tính minh bạch và giúp hộ kinh doanh chủ động chuẩn bị hồ sơ làm việc với cơ quan thuế.

Hướng dẫn xử lý khi thay đổi chủ hộ kinh doanh

Thông tư 90/2026/TT-BTC cũng bổ sung quy trình xử lý khi hộ kinh doanh thay đổi chủ hộ theo Nghị định 168/2025/NĐ-CP.

Tự động cập nhật mã số thuế

Khi hệ thống đăng ký kinh doanh ghi nhận thay đổi chủ hộ:

Hệ thống đăng ký thuế sẽ tự động tiếp nhận thông tin;
Mã số thuế được cập nhật theo số định danh cá nhân của chủ hộ mới.

Chấm dứt hiệu lực mã số thuế của chủ hộ cũ

Sau khi hoàn tất cập nhật:

Mã số thuế của chủ hộ cũ được chuyển sang trạng thái chấm dứt hiệu lực;
Hoạt động của hộ kinh doanh vẫn diễn ra bình thường.

Chủ hộ mới kế thừa nghĩa vụ thuế

Nếu chủ hộ cũ còn nghĩa vụ thuế chưa hoàn thành:

Chủ hộ mới phải tiếp tục thực hiện các nghĩa vụ còn tồn đọng;
Được bù trừ với các khoản thuế nộp thừa theo quy định của pháp luật.

Đây là nội dung hoàn toàn mới so với quy định trước đây.

Hồ sơ thay đổi thông tin đăng ký thuế hộ kinh doanh từ ngày 01/07/2026

Đối với trường hợp thay đổi thông tin nhưng không làm thay đổi cơ quan thuế quản lý, hồ sơ gồm:

Tờ khai điều chỉnh thông tin đăng ký thuế theo Mẫu số 08-MST ban hành kèm Thông tư 90/2026/TT-BTC;
Bản sao giấy phép thành lập, giấy chứng nhận đăng ký hoạt động, quyết định thành lập hoặc giấy tờ pháp lý tương đương nếu có nội dung thay đổi;
Các tài liệu liên quan khác theo yêu cầu của cơ quan thuế (nếu có).

Nộp hồ sơ thay đổi thông tin đăng ký thuế ở đâu?

Tùy từng trường hợp, hộ kinh doanh có thể lựa chọn một trong các hình thức sau:

Đăng ký theo cơ chế một cửa liên thông

Áp dụng khi đồng thời thực hiện:

Thay đổi đăng ký hộ kinh doanh;
Thay đổi thông tin đăng ký thuế.

Nộp trực tiếp tại cơ quan thuế

Áp dụng đối với trường hợp đăng ký trực tiếp với cơ quan thuế quản lý.

Nộp trực tuyến

Đối với các đối tượng được phép thực hiện qua Hệ thống thông tin quản lý thuế theo quy định.

Phạm vi đăng ký thuế theo Luật Quản lý thuế 2025

Theo Điều 10 Luật Quản lý thuế 2025, đăng ký thuế bao gồm:

Đăng ký thuế lần đầu;
Thông báo thay đổi thông tin đăng ký thuế;
Thông báo tạm ngừng hoạt động kinh doanh;
Chấm dứt hiệu lực mã số thuế;
Khôi phục mã số thuế.

Việc thực hiện đúng và kịp thời các thủ tục trên sẽ giúp hộ kinh doanh tránh bị xử phạt vi phạm hành chính về thuế.

Hộ kinh doanh cần lưu ý gì?

Để tránh phát sinh sai sót khi thực hiện thủ tục từ ngày 01/07/2026, hộ kinh doanh nên:

Rà soát toàn bộ thông tin đăng ký thuế hiện có;
Cập nhật hồ sơ người phụ thuộc nếu có thay đổi;
Chuẩn bị đầy đủ giấy tờ khi thay đổi địa chỉ hoặc chủ hộ;
Theo dõi tình trạng hồ sơ trên hệ thống thuế điện tử;
Thực hiện đúng thời hạn theo quy định của Thông tư 90/2026/TT-BTC.

Kết luận

Thông tư 90/2026/TT-BTC đã bổ sung nhiều quy định mới về thay đổi thông tin đăng ký thuế hộ kinh doanh, trong đó nổi bật là việc bỏ yêu cầu hoàn thành nghĩa vụ thuế trước khi chuyển địa điểm, bổ sung quy trình thay đổi chủ hộ, hướng dẫn rõ hơn về đăng ký người phụ thuộc và tăng cường tự động hóa trong quản lý mã số thuế. Hộ kinh doanh cần chủ động cập nhật các quy định mới để thực hiện đúng thủ tục, tiết kiệm thời gian và hạn chế rủi ro pháp lý.