Trong hệ thống phân loại doanh nghiệp tại Việt Nam, doanh nghiệp siêu nhỏ là nhóm có quy mô nhỏ nhất thuộc khối doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME). Việc xác định doanh nghiệp siêu nhỏ có ý nghĩa quan trọng vì liên quan trực tiếp đến các chính sách hỗ trợ về:
- Thuế;
- Kế toán;
- Tín dụng;
- Chuyển đổi số;
- Hỗ trợ khởi nghiệp;
- Ưu đãi pháp lý dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Vậy doanh nghiệp siêu nhỏ là gì? Tiêu chí xác định doanh nghiệp siêu nhỏ mới nhất năm 2026 được quy định như thế nào theo Nghị định 80/2021/NĐ-CP?
Dưới đây là nội dung chi tiết doanh nghiệp cần nắm rõ.
Doanh nghiệp siêu nhỏ là gì?
Hiện nay, pháp luật chưa đưa ra định nghĩa cụ thể thế nào là “doanh nghiệp siêu nhỏ”.
Tuy nhiên, có thể hiểu:
Doanh nghiệp siêu nhỏ là doanh nghiệp có quy mô rất nhỏ về lao động, doanh thu hoặc nguồn vốn và thuộc nhóm doanh nghiệp nhỏ và vừa theo quy định của pháp luật.
Đây thường là các mô hình:
- Hộ kinh doanh chuyển đổi lên doanh nghiệp;
- Startup quy mô nhỏ;
- Doanh nghiệp gia đình;
- Cửa hàng, quán ăn, dịch vụ nhỏ;
- Công ty thương mại quy mô thấp.
Tiêu chí xác định doanh nghiệp siêu nhỏ mới nhất 2026
Theo Điều 5 Nghị định 80/2021/NĐ-CP, doanh nghiệp siêu nhỏ được xác định dựa trên:
- Số lao động tham gia BHXH bình quân năm;
- Tổng doanh thu của năm;
- Hoặc tổng nguồn vốn của năm.
Tiêu chí được chia theo từng nhóm ngành nghề.
1. Doanh nghiệp siêu nhỏ trong lĩnh vực nông nghiệp, công nghiệp, xây dựng
Bao gồm các lĩnh vực:
- Nông nghiệp;
- Lâm nghiệp;
- Thủy sản;
- Công nghiệp;
- Xây dựng.
Điều kiện xác định
Doanh nghiệp phải đáp ứng:
Lao động
- Không quá 10 người tham gia BHXH bình quân năm.
Doanh thu hoặc vốn
- Doanh thu năm không quá 3 tỷ đồng;
hoặc - Tổng nguồn vốn không quá 3 tỷ đồng.
2. Doanh nghiệp siêu nhỏ trong lĩnh vực thương mại, dịch vụ
Bao gồm:
- Bán lẻ;
- Nhà hàng;
- Khách sạn;
- Dịch vụ tư vấn;
- Kinh doanh online;
- Logistic;
- Dịch vụ công nghệ…
Điều kiện xác định
Lao động
- Không quá 10 người tham gia BHXH bình quân năm.
Doanh thu hoặc vốn
- Doanh thu năm không quá 10 tỷ đồng;
hoặc - Tổng nguồn vốn không quá 3 tỷ đồng.
Bảng tiêu chí doanh nghiệp siêu nhỏ 2026
| Lĩnh vực | Lao động tham gia BHXH | Doanh thu hoặc tổng vốn |
|---|---|---|
| Nông – lâm – thủy sản | ≤ 10 người | ≤ 3 tỷ đồng |
| Công nghiệp – xây dựng | ≤ 10 người | ≤ 3 tỷ đồng |
| Thương mại – dịch vụ | ≤ 10 người | Doanh thu ≤ 10 tỷ hoặc vốn ≤ 3 tỷ |
Ví dụ doanh nghiệp siêu nhỏ
Ví dụ 1
Một quán cà phê có:
- 6 lao động tham gia BHXH;
- Doanh thu 2 tỷ đồng/năm.
→ Có thể được xác định là doanh nghiệp siêu nhỏ thuộc lĩnh vực dịch vụ.
Ví dụ 2
Một công ty bán hàng online có:
- 8 lao động;
- Doanh thu 8 tỷ đồng/năm.
→ Nếu thuộc lĩnh vực thương mại, dịch vụ thì vẫn được xem là doanh nghiệp siêu nhỏ.
Doanh nghiệp siêu nhỏ hạch toán theo Thông tư nào?
Hiện nay doanh nghiệp siêu nhỏ có thể lựa chọn áp dụng một trong các chế độ kế toán sau:
1. Thông tư 132/2018/TT-BTC
Đây là chế độ kế toán dành riêng cho doanh nghiệp siêu nhỏ.
Ưu điểm:
- Đơn giản;
- Dễ áp dụng;
- Ít chứng từ;
- Phù hợp doanh nghiệp quy mô nhỏ.
2. Thông tư 133/2016/TT-BTC
Áp dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Phù hợp với doanh nghiệp:
- Có nhu cầu quản trị chi tiết hơn;
- Phát sinh nhiều nghiệp vụ kế toán;
- Muốn mở rộng quy mô trong tương lai.
3. Thông tư 99/2025/TT-BTC
Áp dụng cho năm tài chính bắt đầu từ hoặc sau ngày 01/01/2026.
Đây là chế độ kế toán mới được nhiều doanh nghiệp quan tâm vì:
- Đồng bộ dữ liệu điện tử;
- Tăng khả năng kết nối số;
- Hỗ trợ quản trị tài chính hiện đại hơn.
Lưu ý khi lựa chọn chế độ kế toán
Doanh nghiệp siêu nhỏ cần lưu ý:
- Phải áp dụng nhất quán trong một năm tài chính;
- Chỉ được thay đổi chế độ kế toán vào đầu năm tài chính kế tiếp.
Ngoài ra:
Thông tư 58/2026/TT-BTC sẽ thay thế Thông tư 132/2018/TT-BTC từ ngày 01/7/2026.
Doanh nghiệp siêu nhỏ có cần kế toán trưởng không?
Theo Điều 20 Nghị định 174/2016/NĐ-CP:
Doanh nghiệp siêu nhỏ không bắt buộc phải bố trí kế toán trưởng.
Thay vào đó, doanh nghiệp có thể:
- Bổ nhiệm phụ trách kế toán;
- Thuê dịch vụ kế toán bên ngoài;
- Thuê dịch vụ kế toán trưởng.
Đây là quy định giúp doanh nghiệp:
- Giảm chi phí nhân sự;
- Tối ưu vận hành;
- Phù hợp với quy mô nhỏ giai đoạn đầu.
Lợi ích khi được xác định là doanh nghiệp siêu nhỏ
Khi thuộc nhóm doanh nghiệp siêu nhỏ, doanh nghiệp có thể được hưởng nhiều chính sách hỗ trợ như:
- Hỗ trợ thuế;
- Hỗ trợ chuyển đổi số;
- Hỗ trợ vay vốn;
- Đơn giản hóa kế toán;
- Hỗ trợ đào tạo;
- Tư vấn pháp lý;
- Ưu đãi khởi nghiệp.
Đặc biệt trong giai đoạn 2025–2026, nhiều chính sách mới đang ưu tiên mạnh cho nhóm doanh nghiệp siêu nhỏ và startup.
Kết luận
Doanh nghiệp siêu nhỏ là nhóm doanh nghiệp có quy mô nhỏ nhất trong khối doanh nghiệp nhỏ và vừa theo quy định của pháp luật Việt Nam.
Theo Nghị định 80/2021/NĐ-CP, tiêu chí xác định doanh nghiệp siêu nhỏ dựa trên:
- Số lao động tham gia BHXH;
- Doanh thu;
- Hoặc tổng nguồn vốn.
Việc xác định đúng quy mô doanh nghiệp giúp doanh nghiệp:
- Áp dụng đúng chế độ kế toán;
- Hưởng ưu đãi thuế;
- Tiếp cận chính sách hỗ trợ phù hợp;
- Hạn chế rủi ro pháp lý trong hoạt động kinh doanh.
Liên Hệ Ngay Để Được Tư Vấn Miễn Phí!
Trí Đức EMC – Đối tác tài chính đáng tin cậy của doanh nghiệp!
Địa chỉ: KĐT Vinhomes Ocean Park, Gia Lâm, Hà Nội
Hotline: 098 333 7438
Email: tuvanquanlytriduc@gmail.com
Khám phá thêm về kế toán thuế tại triducemc.vn, nền tảng tư vấn chiến lược kinh doanh & hoạch định tài chính chuyên sâu.
